Sprawy polskie podczas konferencji 2+4

Opis

12 września 2020 r. minęło 30 lat od zakończenia Konferencji 2 + 4 orazpodpisania kończącego ją Traktatu o ostatecznej regulacji w odniesieniu doNiemiec (Traktatu 2 + 4). Z tej perspektywy stwierdzić można, że wyniki udziałuPolski w tej Konferencji były momentem jednego z największych triumfów polskiejdyplomacji ostatnich trzydziestu lat. Otworzyły one bowiem Polsce drogę doczłonkostwa w Unii Europejskiej i w NATO, a tym samym rozwiązały zasadniczydylemat polityczny odnoszący się do miejsca Polski między Niemcami a Rosją.

Zarazem wyniki tej Konferencji położyły kres koncepcjom po stronie niemieckiej,które uprzednio podważały status granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej. Tym samymotwarta została droga do bilateralnego Traktatu, w którym potwierdzono granicęPolski ze zjednoczonymi Niemcami oraz do postulowanej przez Ministra KrzysztofaSkubiszewskiego polsko-niemieckiej wspólnoty interesów. W kontekście tejKonferencji zadbano również o to, że po 1991 r. zjednoczone Niemcy podjęływypłaty dla uprzednio pominiętych ofiar zbrodni nazistowskich.

Autor książki,jako ówczesny dyplomata, był członkiem delegacji polskiej, uczestniczącej wobradach Konferencji 2 + 4, a następnie w negocjacjach z Niemcami nad pakietemtraktatów z lat 19901991.

W książce ukazane są uwarunkowania prawne sprawygranicy oraz roszczeń odszkodowawczych od Niemiec z tytułu zbrodninazistowskich. Nakreślony jest przebieg Konferencji 2 + 4, przy czym analizauwzględnia zasadnicze, opublikowane w ostatnich latach, dokumenty dyplomatyczne.

Na tym tle, ukazującym zasadnicze kwestie jakie były przedmiotem ustaleń podczasKonferencji 2 + 4 między trzema mocarstwami zachodnimi i RFN a ZSRR (zwłaszczapozostanie zjednoczonych Niemiec w Sojuszu Północnoatlantyckim i we WspólnocieEuropejskiej, wycofanie wojsk radzieckich z terytorium NRD), poddany zostałanalizie przebieg negocjacji w dwóch obszarach, będących zasadniczym przedmiotemrozważań starań Polski o położenie kresu uprzednim zastrzeżeniom RFNpodważającym ostateczny status granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej w świetleprawa międzynarodowego oraz kwestii odszkodowań od Niemiec z tytułu zbrodninazistowskich. Autor dokonuje też analizy prawnego ujęcia uzgodnionego rezultatuw postanowieniach Traktatu 2 + 4 oraz w towarzyszących mu dokumentach i umowachmiędzynarodowych.